Setki milionów złotych pozostają niewypłacone na subkontach osób zmarłych w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Według ekspertów wielu Polaków nawet nie zdaje sobie sprawy, że po rodzicach, małżonkach czy dziadkach można odzyskać znaczące kwoty. Część wypłat przekracza nawet 100 tys. zł. Problem polega jednak na tym, że informacje o takich środkach rzadko docierają do rodzin. Aby sprawdzić, czy pieniądze znajdują się na subkoncie ZUS, trzeba samodzielnie złożyć odpowiedni wniosek, Santeos.pl podaje, powołując się na gazetaprawna
Skąd biorą się pieniądze na subkontach w ZUS
Dla wielu osób sama informacja o dziedziczeniu środków zgromadzonych w ZUS jest dużym zaskoczeniem. Większość Polaków kojarzy Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyłącznie z wypłatą emerytur lub rent. Tymczasem część składek trafia na specjalne subkonto, które podlega dziedziczeniu po śmierci właściciela.
Środki te dotyczą przede wszystkim osób urodzonych po 1968 roku oraz tych, którzy byli związani z OFE. Po śmierci ubezpieczonego pieniądze nie przepadają i mogą zostać przekazane rodzinie lub wskazanym osobom.
„Wielu spadkobierców nie ma pojęcia, że mogą odzyskać nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych” — podkreślają eksperci rynku emerytalnego.
Najczęściej środki po zmarłym trafiają do:
- małżonka,
- dzieci,
- osób wskazanych wcześniej przez zmarłego,
- spadkobierców ustawowych,
- uczestników postępowania spadkowego.
Eksperci przypominają, że brak wiedzy w tym zakresie sprawia, iż ogromne kwoty nadal pozostają niewypłacone.
Nawet 100 tys. zł dla rodziny po zmarłym
Według danych przywoływanych przez specjalistów średnia wartość pieniędzy pozostawionych na subkontach wynosi około 29 tys. zł. Zdarzają się jednak znacznie wyższe wypłaty. W niektórych przypadkach rodziny odzyskiwały ponad 100 tys. zł.
Pieniądze z ZUS po zmarłym mogą zostać wypłacone zarówno małżonkowi, jak i innym spadkobiercom. Jeśli zmarły wcześniej wskazał konkretne osoby uprawnione, procedura jest zwykle prostsza i szybsza.
Tabela pokazująca przykładowe kwoty wypłat:
| Rodzaj sprawy | Szacunkowa kwota |
|---|---|
| Średnia wypłata | ok. 29 tys. zł |
| Większe subkonto | 50–80 tys. zł |
| Najwyższe przypadki | ponad 100 tys. zł |
| Liczba wniosków rocznie | ok. 97 tys. |
| Łączna kwota wypłat | prawie 800 mln zł |
Po publikacji danych wiele osób zaczęło pytać, czy istnieje możliwość sprawdzenia środków online. Tu pojawia się jednak największy problem praktyczny.
Rodziny często składają wnioski „w ciemno”
Obecnie nie istnieje proste narzędzie internetowe pozwalające szybko sprawdzić, czy zmarły posiadał subkonto w ZUS i jaka kwota została na nim zgromadzona. W praktyce rodzina musi złożyć specjalny wniosek i czekać na odpowiedź Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Procedura może potrwać nawet kilka miesięcy. Mimo to eksperci zachęcają, by nie rezygnować ze składania dokumentów.
„Rodziny często nie wiedzą, czy na subkoncie znajdują się jakiekolwiek środki. Dokumenty składają praktycznie w ciemno” — tłumaczy jedna z prawniczek zajmujących się sprawami emerytalnymi.
Wielu Polaków dowiaduje się o możliwości odzyskania pieniędzy dopiero po rozmowie z prawnikiem albo przypadkowym kontakcie z urzędem. Część rodzin przez lata nie miała świadomości, że środki nadal znajdują się w ZUS.
Najczęściej wymagane dokumenty obejmują:
- akt zgonu,
- dane zmarłego,
- dokumenty potwierdzające prawo do spadku,
- formularz USS-ZUS,
- dane rachunku bankowego.
Eksperci podkreślają, że procedurę można przeprowadzić samodzielnie, bez konieczności korzystania z pośredników.
Jak działa formularz USS-ZUS
Podstawowym dokumentem umożliwiającym odzyskanie pieniędzy jest formularz USS-ZUS. To właśnie dzięki niemu można wystąpić o transfer lub wypłatę środków z subkonta osoby zmarłej.
Subkonto w ZUS może zostać rozliczone na kilka sposobów. Zakład dopuszcza przelew bankowy, przekaz pocztowy lub transfer środków na inne subkonto emerytalne.
Eksperci przypominają, że szczególna sytuacja dotyczy małżonków pozostających we wspólności majątkowej. W takim przypadku część pieniędzy może zostać przekazana współmałżonkowi automatycznie w ramach tzw. wypłaty transferowej.
„Im szybciej rodzina zajmie się formalnościami, tym łatwiej zgromadzić potrzebne dokumenty” — podkreślają doradcy emerytalni.
Warto pamiętać, że podział środków może nastąpić również po rozwodzie, ustanowieniu rozdzielności majątkowej lub unieważnieniu małżeństwa.
OFE i suwak bezpieczeństwa zmieniły sytuację milionów Polaków
Duża część środków znajdujących się dziś na subkontach ZUS pochodzi z mechanizmu tzw. suwaka bezpieczeństwa. Polega on na stopniowym przenoszeniu pieniędzy z OFE do ZUS przed osiągnięciem wieku emerytalnego.
Dlatego nawet osoby, które przez wiele lat odkładały środki w otwartych funduszach emerytalnych, bardzo często posiadają dziś znaczne kwoty właśnie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych.
Dziedziczenie środków z ZUS staje się coraz częściej komentowanym tematem również dlatego, że system funkcjonuje już od ponad dwóch dekad. Z roku na rok rośnie więc liczba osób, po których pozostają niewypłacone środki.
Eksperci apelują, aby jeszcze za życia wskazywać osoby uprawnione do dziedziczenia pieniędzy zgromadzonych na subkontach. Dzięki temu rodziny mogą uniknąć wielomiesięcznych formalności oraz problemów związanych z postępowaniem spadkowym.
Rosnąca liczba wypłat pokazuje, że coraz więcej rodzin zaczyna odkrywać środki, o których wcześniej nikt ich nie informował. Dla części osób mogą to być pieniądze, które realnie poprawią sytuację finansową po stracie bliskiego członka rodziny.
