Coraz więcej danych naukowych wskazuje, że menopauza to nie tylko zmiany hormonalne i fizyczne, ale również proces, który może oddziaływać na funkcjonowanie mózgu, Santeos.pl podaje, powołując się na rmf24.pl.
Najnowsze badania nad menopauzą sugerują, że u części kobiet dochodzi do zmian strukturalnych przypominających te obserwowane w chorobie Alzheimera. To odkrycie ponownie uruchomiło dyskusję o tym, dlaczego kobiety są statystycznie bardziej narażone na demencję niż mężczyźni.
Eksperci podkreślają, że nie jest to powód do paniki, ale sygnał, że menopauza powinna być traktowana jako ważny etap także z perspektywy zdrowia neurologicznego.
Co dokładnie dzieje się w mózgu podczas menopauzy?
W szeroko zakrojonym badaniu analizowano dane blisko 125 tysięcy kobiet, a u tysięcy z nich wykonano szczegółowe badania obrazowe mózgu. Wyniki wskazują na utratę istoty szarej w obszarach kluczowych dla pamięci, koncentracji i regulacji emocji. To właśnie te struktury są często dotknięte we wczesnych stadiach choroby neurodegeneracyjnej.
„Zmiany obejmowały regiony, które odgrywają fundamentalną rolę w procesach poznawczych” – komentuje jedna z autorek badania.
Naukowcy zaznaczają, że obserwowane zmiany nie oznaczają automatycznie rozwoju demencji, ale mogą zwiększać podatność mózgu w późniejszych latach życia.
Kluczowe obszary mózgu objęte zmianami
Analiza wykazała, że zmiany strukturalne pojawiają się głównie w trzech regionach. Są to obszary silnie powiązane z pamięcią i emocjami:
- hipokamp – odpowiadający za uczenie się i zapamiętywanie
- kora śródwęchowa – ważna dla orientacji i tworzenia wspomnień
- przednia część zakrętu obręczy – związana z koncentracją i kontrolą emocji
To właśnie te struktury często ulegają osłabieniu w przebiegu choroby Alzheimera, co nadaje badaniom szczególne znaczenie.
Hormonalna terapia zastępcza a zdrowie mózgu
Jednym z istotnych wątków badań była hormonalna terapia zastępcza (HTZ). Choć HTZ bywa stosowana w celu łagodzenia objawów menopauzy, takich jak uderzenia gorąca czy bezsenność, jej wpływ na zdrowie mózgu pozostaje niejednoznaczny.
„Stosowanie HTZ nie wydaje się skutecznie zapobiegać utracie istoty szarej” – wskazują badacze.
Co więcej, część kobiet przyjmujących HTZ częściej zgłaszała problemy ze zdrowiem psychicznym, choć autorzy zaznaczają, że trudności te często występowały już przed rozpoczęciem terapii.
Menopauza a zdrowie psychiczne kobiet
Okres menopauzy to czas, w którym wiele kobiet doświadcza nie tylko objawów fizycznych, ale także zmian nastroju, problemów z koncentracją czy obniżonego samopoczucia. Zdaniem specjalistów zdrowie psychiczne kobiet w tym okresie wymaga większej uwagi i zrozumienia.
„Nie ma nic złego w mówieniu o trudnościach i proszeniu o wsparcie” – podkreślają eksperci zajmujący się zdrowiem kobiet.
Badania sugerują, że otwarta rozmowa i wczesna pomoc mogą znacząco poprawić jakość życia w tym etapie.
Kobiety a choroba Alzheimera – co już wiemy?
Statystyki pokazują, że kobiety stanowią większość osób żyjących z chorobą Alzheimera. Przyczyny tej dysproporcji nie są do końca jasne, ale coraz częściej wskazuje się na rolę hormonów oraz zmian zachodzących w mózgu w okresie menopauzy.
| Czynnik | Możliwy wpływ |
|---|---|
| Spadek estrogenów | zmiany w strukturze mózgu |
| Menopauza | zwiększona podatność neurologiczna |
| Styl życia | modyfikowalny czynnik ryzyka |
Eksperci zaznaczają, że bez wieloletnich obserwacji nie można jednoznacznie stwierdzić, czy zmiany te bezpośrednio prowadzą do demencji.
Jak zmniejszyć ryzyko problemów poznawczych?
Specjaliści podkreślają, że niezależnie od czynników hormonalnych istnieją działania, które mogą wspierać zdrowie mózgu. Wśród nich najczęściej wymienia się:
- regularną aktywność fizyczną
- unikanie palenia papierosów
- ograniczenie spożycia alkoholu
- dbanie o sen i regenerację
- aktywność umysłową
Te elementy mogą realnie wpływać na zmniejszenie ryzyka rozwoju zaburzeń poznawczych w późniejszym wieku.
Menopauza coraz częściej postrzegana jest nie tylko jako zmiana biologiczna, ale także jako ważny moment dla profilaktyki zdrowia mózgu.
Dostępne dane pokazują, że temat menopauzy i funkcjonowania mózgu wymaga dalszych badań i większej świadomości społecznej. Naukowcy podkreślają, że im lepiej zrozumiemy te procesy, tym skuteczniej będzie można wspierać kobiety na różnych etapach życia.
